Şimdi dürüst konuşalım.

İnsanların üniversite eğitimi almak istemelerinin temel nedeni, eğitimin kendisi değil. Eğitim sonunda elde edecekleri diploma ve o diplomanın açacağı kapılar.

İdeal bir dünyada elbette eğitimin kendisi diplomadan daha önemli olmalı. Ama gerçek maalesef öyle değil.

Açık eğitim kaynakları sunan büyük internet sitelerinin, yani MOOC‘ların, üniversiteleri gerçek anlamda tehdit edebilecek bir durumda olmamalarının temel nedeni de bu: insanlar aslında eğitim değil, meslek icra etme yetkisi elde etmek, yani diploma istiyorlar.

Fakat, bu sitelerin en önemli vaadi bu değil zaten.

Çoğu insan bu sitelerin uzun vadede, bildiğimiz “üniversite” kavramını değiştireceğini düşünüyor. Üniversitelerin bu süreçten etkilenecekleri muhakkak. Fakat, bize göre, bu sitelerin ortaya çıkartacağı değişim esas olarak üniversitelerde değil, “öğrencilik” dediğimiz süreçte kendini gösterecek.

Resim: .michael.newman. (flickr – CC BY-NC-ND 2.0)

Bildiğimiz anlamıyla üniversite eğitiminde, eğitim almak için fiziksel olarak bir binaya giderek, dersi anlatıldığı yerde dinlemeniz gerekiyor. Başka bir şey yapmaya zamanınız kalmadığı için, yirmili yaşların başına denk gelen kariyerinizin ilk birkaç senesini sadece öğrenmeye ayırıyor, yani “öğrencilik” yaparak geçiriyorsunuz.

Bu zorunluluk nedeniyle üniversite eğitimi ile meslek hayatınızın birbirinden çok keskin bir çizgiyle ayrılması gerekiyor.

Yani, denize girebilmek için, önce birkaç sene tahta başında yüzme öğrenmeniz gerekiyor.

Bizce açık eğitim sitelerinin esas büyük vaadi herkese eğitim verebilecek olmaları değil: öğrencilik hayatı ile meslek yaşantısı arasındaki bu keskin çizgiyi ortadan kaldırabilecek olmaları. Diğer bir deyişle, öğrenciliği kariyerinizin ilk dört senesine hapsolan bir süreç olmaktan çıkartıp, meslek yaşantınız boyunca sürdürebileceğiniz, kendinizi istediğiniz şekilde geliştirmeye devam edebileceğiniz birer okul görevi görebilecek olmaları. Yani insanların diploma için değil, gerçekten öğrenmek için gidecekleri bir okul yaratma fırsatı sunmaları.

Bu sitelerin reklamı yapılırken, genellikle “herkes için eğitim”e benzer sloganlar kullanıldığını görüyoruz.

İşin herkes kısmı mutlaka çok önemli, ama bu değişimin gerçek önemini anlatmak istiyorsak, işin her zaman kısmına daha çok vurgu yapmamız gerekiyor.

Yazar hakkında

Arda Çetin

Mühendishane içeriği Arda Çetin tarafından hazılanıyor. Ayrıntılı bilgi için bu bağlantıyı takip edebilirsiniz.